ASTANA (AA) – Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Avrasya Ekonomik Birliğinin (AEB) Arap dünyası, Güneydoğu Asya, Afrika ve Latin Amerika ülkeleriyle ekonomik ilişkilerini genişletmesi gerektiğini söyledi.
Kazakistan’ın başkenti Astana’da, AEB üyesi ve gözlemci ülke liderlerinin katılımıyla Yüksek Avrasya Ekonomik Konseyi toplandı.
Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev’in ev sahipliğinde Bağımsızlık Sarayı’nda düzenlenen toplantıya, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Ermenistan Başbakan Yardımcısı Mger Grigoryan’ın yanı sıra Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Küba Devlet Başkan Yardımcısı Salvador Valdes Mesa ve İran Sanayi, Maden ve Ticaret Bakanı Seyyid Muhammed Atabek katıldı.
Tokayev, toplantının açılışında yaptığı konuşmada, AEB’nin dijital dönüşüm, yapay zeka ve ulaştırma koridorlarının modernizasyonu alanlarında yeni bir aşamaya geçmesi gerektiğini belirtti.
AEB ülkeleri arasındaki ticaret hacminin geçen yıl 95 milyar doları aştığını aktaran Tokayev, bu yıl ise yüzde 6’dan fazla artışla 100 milyar dolar seviyesinin aşılmasının beklendiğini aktardı.
Tokayev, küresel ekonomideki belirsizliklere dikkati çekerek, Uluslararası Para Fonunun (IMF) dünya ekonomisi büyüme tahminini yüzde 3’e düşürdüğünü hatırlatarak, AEB’nin yeni ekonomik koşullara uyum sağlaması gerektiğini vurguladı.
Kazakistan’da yapay zekanın yaygınlaştırılması için sistematik çalışmalar yürütüldüğünü ifade eden Tokayev, Astana Teknopark bünyesinde hızla büyüyen bir teknoloji girişimcilik ekosistemi oluşturulduğunu kaydetti.
Tokayev, ülkede 100’den fazla yüksek teknoloji şirketinin faaliyet gösterdiğini belirterek, Kazakistan’ın bilişim teknolojileri hizmet ihracatının 1 milyar doları aştığını aktardı.
– “Dijital ulaştırma koridorları oluşturulmalı”
Tokayev, Avrasya ulaşım ağının Asya, Avrupa ve Orta Doğu pazarlarını birbirine bağlayan stratejik bir yapı olduğunu vurgulayarak, toplam uzunluğu 50 bin kilometreyi aşan ulaşım koridorlarının 10 bin kilometresinin Kazakistan’dan geçtiğini söyledi.
AEB içinde bilgi sistemlerinin entegrasyonunun hızlandırılması gerektiğinin altını çizen Tokayev, “yüksek teknolojili Avrasya ulaşım merkezi” oluşturulmasının mümkün olduğunu ifade etti.
Tokayev, Kazakistan’da sanayi ve tarım sektörlerinde robotik sistemler, bulut teknolojileri ve dijital ikiz uygulamaların yaygınlaştırıldığını anlattı.
Ülke genelinde 650’den fazla “akıllı çiftliğin” faaliyet gösterdiğini belirten Tokayev, tarımsal üretimde “tarladan sofraya” izlenebilirlik sisteminin uygulandığını aktardı.
Tokayev, dijital planlama ve tahmin sistemleri sayesinde Kazakistan’ın son iki yıldır yaklaşık 27 milyon tonluk rekor tahıl üretimi gerçekleştirdiğini kaydederek, tarımsal desteklerin tamamen elektronik sisteme geçirileceği bilgisini paylaştı.
– “Yeni pazarlara açılım sürmeli”
Tokayev, AEB’nin Arap dünyası, Güneydoğu Asya, Afrika ve Latin Amerika ülkeleriyle ekonomik ilişkilerini genişletmesi gerektiğini söyledi.
Hindistan ile serbest ticaret bölgesi oluşturulmasına yönelik müzakerelerin sürdüğünü belirten Tokayev, AEB’nin yeni ortaklıklarında seçici davranılması gerektiğini ifade etti.
Tokayev, Kazakistan’ın dönem başkanlığı süresince AEB’nin ekonomik kapasitesinin güçlendirilmesi için çalışmaya devam edeceğini kaydederek, “Ortak çabalarımızla işbirliğimizi yeni bir seviyeye taşıyabileceğimize inanıyorum.” dedi.
