Öğrenci Affında Son Durum: Düzenleme Meclis’ten Geçti mi?

Üniversite öğrencilerinin yakından takip ettiği öğrenci affı düzenlemesinde önemli bir gelişme yaşandı. TBMM Komisyonu’nda kabul edilen kanun teklifi, farklı nedenlerle üniversiteyle ilişiği kesilen binlerce kişiye yeniden eğitim hayatına dönme hakkı tanınmasını öngörüyor. Peki öğrenci affı çıktı mı, düzenleme kimleri kapsıyor ve aftan yararlanma şartları neler?

ÖĞRENCİ AFFI ÇIKTI MI?

Üniversite öğrencilerinin beklediği af düzenlemesi henüz yürürlüğe girmedi.

TBMM Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu tarafından kabul edilen Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, bundan sonraki süreçte TBMM Genel Kurulu’nun gündemine gelecek.

Düzenlemenin yasalaşması için sırasıyla şu aşamaların tamamlanması gerekiyor:

-Kanun teklifinin TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesi,

-Cumhurbaşkanı tarafından onaylanması,

-Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi.

Söz konusu aşamalar tamamlanmadığı için öğrenci affı henüz uygulanmaya başlanmadı. Düzenleme, mevcut durumda kanun teklifi niteliğini taşıyor.

Teklif yalnızca öğrenci affıyla sınırlı hükümler içermiyor. Türk üniversitelerinin yurt dışında akademik birimler açabilmesine imkân sağlanması, vakıf üniversitelerindeki tam burslu öğrenci oranlarının yükseltilmesi ve akademisyenlerin 67 olan emeklilik yaş sınırının 72’ye çıkarılması gibi yükseköğretim sistemini ilgilendiren farklı değişiklikler de düzenlemede yer alıyor.

Komisyondan geçen teklif doğrultusunda, teorik derslerini başarıyla bitirdiği hâlde aday hekimlik aşamasına geçemeyen öğrencilere de eğitimlerine yeniden devam etme hakkı tanınması öngörülüyor.

ÖĞRENCİ AFFI KİMLERİ KAPSIYOR?

Kanun teklifinde öğrenci affının geniş bir kesimi kapsaması öngörülüyor.

Belirlenen şartları karşılamaları hâlinde şu gruplardaki öğrenciler düzenlemeden yararlanabilecek:

-Hazırlık sınıfında öğrenim görenler,

-İntibak programındaki öğrenciler,

-Ön lisans öğrencileri,

-Lisans tamamlama programında bulunanlar,

-Lisans öğrencileri,

-Yüksek lisans öğrencileri,

-Doktora ve diğer lisansüstü programlarda eğitim alanlar.

Teklife göre üniversiteyle kendi isteği doğrultusunda ilişiğini kesenler, akademik veya idari gerekçelerle kaydı silinenler, herhangi bir nedenle yükseköğretim kurumundan ayrılmak zorunda kalanlar ve bir üniversite programını kazandığı hâlde kayıt yaptırmayan adaylar yeniden eğitim hakkına kavuşabilecek.

ÖĞRENCİ AFFINDAN KİMLER YARARLANAMAYACAK?

Düzenleme geniş bir öğrenci grubunu kapsasa da bazı kişiler için istisnalar bulunuyor.

Kanun teklifine göre aşağıdaki suçlar veya durumlar nedeniyle üniversiteyle ilişiği kesilen kişiler aftan yararlanamayacak:

• Terör suçları,
• Kasten öldürme,
• İşkence,
• Eziyet,
• Cinsel saldırı,
• Çocukların cinsel istismarı,
• Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti,
• Sahte belge kullanılması nedeniyle kaydın iptal edilmesi,
• Kayıt sırasında sahte belge sunulması,-Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında belirtilen bazı suçlar,
• Terör örgütleri veya Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum ya da gruplarla üyelik, mensubiyet, iltisak veya irtibat.

Komisyonda kabul edilen önergeyle öğrenci affı kapsamına alınmayacak eğitim kurumları da belirlendi.

Buna göre;

-Polis Akademisi,

-Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi,

-Millî Savunma Üniversitesine bağlı harp okulları,

-Astsubay meslek yüksekokulları,

-Enstitüler,

-Millî Savunma Bakanlığı, Polis Akademisi, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı adına farklı yükseköğretim kurumlarında eğitim alırken ilişiği kesilen öğrenciler

düzenlemeden yararlanamayacak.

YATAY GEÇİŞ HAKKI TANINACAK

Kanun teklifinde, af kapsamında yeniden öğrenci statüsü kazanan kişilere yönelik yatay geçiş imkânı da bulunuyor.

Gerekli koşulları sağlayan öğrenciler, üniversiteye giriş yaptıkları yıldaki taban puanları dikkate alınarak uygun başka diploma programlarına yatay geçiş başvurusunda bulunabilecek.

Öğrenciler ayrıca talep etmeleri hâlinde Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesindeki açık öğretim ön lisans veya lisans programlarına geçiş yapabilecek.

ASKERDE OLAN ÖĞRENCİLER İÇİN ÖZEL DÜZENLEME

Kanun teklifinde askerlik görevini sürdüren öğrenciler için de özel bir hüküm yer alıyor.

Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte askerlik hizmetine devam eden kişiler, terhis edilmelerinden itibaren iki ay içinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurmaları durumunda öğrenci affının sağladığı haklardan faydalanabilecek.

ÖĞRENCİ AFFININ ŞARTLARI NELER?

Kanun teklifinde aftan yararlanılmasına ilişkin temel şartlar belirtilirken, uygulamanın ayrıntılarının ilerleyen süreçte açıklığa kavuşması bekleniyor.

Mevcut teklife göre öğrencilerin şu koşulları karşılaması gerekecek:

-Aynı öğrenim düzeyinde daha önce bu düzenlemeyle tanınan haktan yararlanmamış olmak,

-Kanunda belirtilen ve kapsam dışında tutulan suçlardan hüküm giymemiş olmak,

-Belirlenecek başvuru süresi içinde ilgili yükseköğretim kurumuna müracaat etmek.

Teklifteki hükme göre öğrencilerin, düzenlemenin yürürlüğe girmesinin ardından dört ay içinde ilişiklerinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandıkları üniversiteye başvurmaları öngörülüyor.

Başvurusu kabul edilen öğrencilerin 2026-2027 eğitim öğretim döneminde öğrenimlerine yeniden başlamaları planlanıyor.

Bununla birlikte başvuru sürecine ilişkin aşağıdaki ayrıntılar henüz duyurulmadı:

-Başvuruların başlayacağı ve sona ereceği tarihler,

-Talep edilecek belgeler,

-Üniversitelerin uygulayacağı esaslar,

-Kayıt işlemlerinin nasıl gerçekleştirileceği,

-Eğitim sürecine ilişkin diğer ayrıntılar.

Teklifin yasalaşmasının ardından Yükseköğretim Kurulu ile üniversitelerin uygulama koşullarını ve başvuru sürecini ayrıca açıklaması bekleniyor.

ÖĞRENCİ AFFI RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANDI MI?

Öğrenci affına ilişkin düzenleme henüz Resmî Gazete’de yayımlanmadı. Teklifin öncelikle TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesi ve ardından Cumhurbaşkanı tarafından onaylanması gerekiyor. Düzenleme, Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girecek.

ÖĞRENCİ AFFI BAŞVURULARI NE ZAMAN BAŞLAYACAK?

Öğrenci affına ilişkin başvuru tarihleri henüz açıklanmadı. Teklifin kanunlaşması ve Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından YÖK ile üniversitelerin başvuru takvimini, gerekli belgeleri ve uygulama esaslarını kamuoyuna duyurması bekleniyor.

Aftan yararlanmayı düşünen adayların TBMM’de devam eden yasama sürecini, Resmî Gazete’de yayımlanacak düzenlemeyi ve YÖK ile üniversitelerden yapılacak resmî açıklamaları takip etmesi gerekiyor. Mevcut aşamada başvuruların ne zaman başlayacağına ilişkin kesinleşmiş resmî bir takvim bulunmuyor.